Người ta thường nói "chậm như vịt", hoặc là "tin vịt", hoặc là "hai người đàn bà với một con vịt là thành cái chợ".
Bởi vì cộng đồng vịt nói chung là không kỷ cương pháp quyền như một bầy sói hay một bầy sư tử.
Con vịt đầu đàn không giống con sói đầu đàn. Thậm chí người ta còn không nhận ra là đàn vịt cũng có con đầu đàn. Không sức mạnh. Không uy quyền. Không tiếng gầm khiến cả bầy im lặng.
Con vịt đầu đàn nó không như vậy. Nó không gầm. Không khẳng định vị trí. Không làm người phân xử. Và cũng không là độc nhất, chúng nó có thể thay phiên nhau.
Con vịt đầu đàn là con có ý tưởng, bây giờ muốn đi đâu. Khi nó muốn đi, nó sẽ nhóng cao cổ lên, kêu cạp cạp để gây chú ý, rồi nó sẽ bước đi, đầu vẫn ngẩng cao hướng về nơi đó, và tiếp tục kêu cạp cạp để kêu gọi cả đàn. Rồi nó sẽ chậm lại để ý coi cái hội này có đi theo không. Nếu cả hội còn đang mải mê săn mồi chưa muốn đi, thì thôi, nó sẽ quay lại, chơi tiếp. Không có gì phải căng thẳng.
Nếu có vài con đi theo, thì đàn vịt chắc chắn sẽ đi. Chúng không bao giờ cãi nhau hay là chia phe kiểu ai đi thì đi ai ở thì ở.
Đám này cũng không phải "ngu như vịt". Có lần tôi lùa chúng nó từ ngoài vườn về nhà, mà đi hơi gần với mảnh ruộng nhà chú tôi. Có vài con nhóng cổ lên nhìn. Và y rằng, ngày hôm sau là thấy chúng đã lén lén kéo ra đó quần thảo.
Con vịt đầu đàn không phải là duy nhất, mà là có vài con trong đàn thường xuyên có ý tưởng, và có một năng lượng để rủ rê cả đàn. Và quan trọng, nó phải bước đi đầu tiên. Và nó cũng xem cả đàn hưởng ứng ra sao rồi mới bước tiếp.
Không cần phô trương sức mạnh, nhưng phải khoẻ mạnh.
Những con vịt thường xuyên dẫn đoàn là những con khoẻ mạnh phổng phao đẹp mã, cổ nó nhóng cao, mắt nó linh hoạt, và chân cẳng thì oai vệ mà không cần chứng tỏ. Những con yếu hơn thì bận rộn kiếm cho đủ ăn, còn đâu mà nghĩ đến chuyện dẫn đoàn. Thôi cứ đi theo cho chắc, với một sự tin tưởng phó thác hoàn toàn.
Muốn đi đâu phải có ý tưởng.
Tôi thường ngạc nhiên với đám cá trong con rạch, mỗi khi trời mưa dầm, nước ngập lai láng là chúng nó sẽ lên bờ và di chuyển đến một cái ao nào đó. Và chúng nó không bao giờ đi sai, bao giờ cũng hướng đến một cái ao, chứ không đi nhầm vô nồi, trừ phi bị phát hiện trên đường đi.
Tôi cho rằng bọn vịt cũng có bản năng như thế, nhưng chúng nó còn có thêm mắt quan sát, có tai nghe và có não (không ai chê não vịt kiểu như chê não cá vàng). Vì thế mà chúng nó luôn luôn có ý tưởng. Chúng nó không bao giờ ở một nơi trong một ngày mà không đi đâu.
Muốn dẫn đoàn thì phải demo.
Demo ở đây là: bước, bước đi mấy bạn, nào nào nào. Chỉ vậy thôi nhưng thần thái và sự tự tin thì phải có. Và vì nó đi, cả đàn mới muốn đi, hoặc là dám đi.
Tự nhiên và không áp lực
Làm vịt đầu đàn không có lương cao, không có quyền cầm cân nẩy mực, không phải chiến đấu bảo vệ đàn. Nên công việc khá là thú vị, việc nhẹ không lương.
Có ý tưởng là một việc thú vị.
Đi theo ý tưởng là một việc thú vị.
Có bạn bè người thân đi cùng là hạnh phúc.
Không áp đặt, không khiến đồng đội phụ thuộc là tự do.
Làm điều đúng với mình (và đoàn của mình)
Người ta nói muốn đi nhanh thì đi một mình, muốn đi xa thì đi cùng nhau. Đoàn này thì không bao giờ đi một mình, vì vậy mà trở thành "chậm như vịt". Đồng ý.
Người ta nói nhao nhao như bầy vịt, cũng đúng luôn, vì chúng nó không có đại ca. Chấp nhận.
Nhưng mưu cầu cuộc sống thì có. Biết đâu còn biết mưu cầu hạnh phúc nữa.
